Istorijat
Razvoj naše škole kroz vreme, od prvih generacija do savremene obrazovne ustanove
Od 1745. do 1936. godine
Za vreme vladavine Marije Terezije beleže se značajni potezi na planu obrazovanja u našem gradu. Prema zapisima Milekera postojanje prve srpske, obavezne, škole beleži se 1745. godine za decu od šeste do trinaeste godine.
Početkom XIX veka u Velikom Bečkereku postojale su tri srpske veroispovedne škole i to u centru grada pored Sv. Uspenskog hrama, u Miletićevoj ulici i u Gradnuluci, pored Sv. Vavedenskog hrama.
Upravo tada, u Gradnulici, pored Sv.Vavedenskog hrama, 1808. godine, započinje svoj život da živi naša škola, jedna od najstarijih u našem gradu. Sazidana od čvrstog materijala sastojala se od dugačkog hodnika, dve učionice i kancelarije upravitelja. Đaci su radili uz petrolejke. U zimskom periodu ložila se slama, ogrizina i stabljike suncokreta. Tek kasnije počela su da se koriste tučane pa gvozdene peći.
Značajno mesto u radu ove škole koja je nosila ime velikog prosvetitelja Dositeja Obradovića, zauzimao je Dušan Grunčić. On je 36 godina službe proveo u gradnuličkoj školi kao učitelj i upravitelj, pa su vrlo često ovu ustanovu nazivali Grunčićevom školom. Sve do 1936. godine ova škola je služila obrazovanju Gradnuličana.
Treba napomenuti da su u Gradnulici u tom vremenu živeli znameniti ljudi poput Konstantina Danila (1798 – 1873), slikara portretiste, kod koga je čuveni pesnik i slikar Đura Jakšić učio slikarstvo. Tu je i Pavle Aršinov (1855 – 1937) koji je rođen u Gradnulici, a poznat je kao profesor i narodni prosvetitelj.
Od 1936. do 1952. godine
Godine 1936. počela je izgradnja nove škole po projektu arhitekte Đorđa Tabakovića. U temelje je ugrađena boca sa poveljom sa zlatotiskom ispisana krasnopisom čiji je tekst glasio: „…Građanstvo grada Petrovgrada visoko ceneći narodnu prosvetu podiže ovu novu osnovnu školu u spomen blaženopočivšeg Viteškog kralja Aleksandra I Karađorđevića Ujedinitelja koja današnjim i budućim pokolenjima narodne uzdanice, školskoj omladini treba da posluži kao toplo gnezdo, u kome će se vaspitavati, prosvećivati i napajati duhom nauke”.
Nova zgrada je marta 1938. godine predata na korišćenje građanstvu Gradnulice. Ovom svečanom činu prisustvovao je i kraljev izaslanik. Nova škola dobila je ime „Viteški kralj Aleksandar I Ujedinitelj“. Bila je to najlepša građevina u Gradnulici, moderno zdanje na uglu Manastirske i ulice Cara Dušana, na putu prema centru grada koja je svojom imponzantnošću odudarala od ostalih građevina u tom kraju. Ključevi od škole predati su upravitelju škole, Branislavu Radaku.
Izgrađena je u obliku ćiriličnog slova „G”. Ulazilo se u prostran hol popločan crno-belim pločicama čiji su zidovi bili obloženi mermerom. Škola je raspolagala sa osam učionica, četiri na spratu i četiri u prizemlju. Sve su bile prostrane i svetle. Škola je raspolagala modernom salom za fizičko vaspitanje čiji je pod bio od parketa. U sastavu sale izgrađene su svlačionice iz kojih se ulazilo u kupatilo sa šest tuševa. U sali je postojala pozornica jer su se u ovoj prostoriji održavale školske svečanosti. U učionicama i hodnicima postojalo je parno grejanje.
Početak Drugog svetskog rata doneo je obustavu rada škole u više navrata. Najpre je služila kao garnizon okupatorskoj vojsci, zatim kao partizanska bolnica za ranjenike sa Sremskog fronta, a posle rata kao kasarna za vojnike JNA.
Od 1952. godine
Škola je ponovo počela s radom 1952. godine.
Od oslobođenja pa do 1954. godine nosi naziv Osmoljetka broj 4.
Na sednici gradskog veća Narodnog odbora grada Zrenjanina održanoj 29. I 1954. godine odlučeno je, između ostalog, da Osmoljetka broj četiri dobije naziv Osmogodišnja škola „Đura Jakšić“ po proslavljenom pesniku i slikaru koji je jedno vreme živeo na Gradnulici.
Broj dece je tokom pedesetih godina stalno rastao, pa je zgrada kapaciteta 280 učenika morala da primi 1000 đaka. Radilo se čak i u tri smene. Zato je u periodu od 1957. do 1962. godine na teritoriji Šumice izgrađena nova zgrada kao izdvojeno odeljenje škole. Godine 1963. od tog izdvojenog odeljenja formirana je nova škola „Jovan Jovanović Zmaj“, a škola „Đura Jakšić“ ostala je sa osam učionica i sedamnaest odeljenja od prvog do osmog razreda.
U periodu od 1960. do 1963. godine na mestu nekadašnjeg trema izgrađena je radionica za nastavu tehničkog obrazovanja. Biblioteka je započela s radom. Taj trenutak zabeležen je i u Prosvetnom pregledu.
Narednih petnaestak godina, pored sitnih popravki, činjeni su značajni pokušaji da se osavremeni nastava i boravak dece u školi učini što prijatnijim. Osavremenjavanje nastave omogućilo je prelazak na petodnevnu radnu nedelju. Formiraju se specijalizovane učionice za određene nastavne predmete. U školskom dvorištu izgrađena je nova namenska zgrada za učenike u produženom boravku sa savremeno opremljenom kuhinjom, velikom trpezarijom, dve učionice i prostorijom za popodnevni odmor učenika.
Godine 1970. prvi put je organizovana škola u prirodi, a svakog letnjeg raspusta učenici su boravili na moru.
1991. godine stigli su i prvi učenici iz Jankov Mosta.
Od otvaranja osnovne škole „Viteški kralj Aleksandar I Ujedinitelj“, (marta 1938. godine) preko formiranja Osmoljetke broj 4. do svih ovih godina, koliko nosi ime Đura Jakšić, zvanje upravitelja (docnije direktora) ponelo je njih osmoro: Borislav Radak, Radoje Grujić, Milorad Pavlov, Radomir Zotović, Vićentije Darijević, Slavko Maksimov, Miodrag Dostanić, Vesna Sakelšek i Maja Almažan.